پرسش شما و پاسخ وزارت (فرهنگی- هنری)

1- آیا تئاتر دانش آموزي با نمايش دانش آموزي فرق دارد؟ 

نمايش معنايي عام دارد و به معناي نشان دادن يا نماياندن است. نمايش مي تواند گونه هاي مختلفي را شامل شود مثلاً ضمن تعريف يك قصه مي توان حالت هاي مختلفي را هم نشان داد تا مخاطب بيشتر با آن ارتباط برقرار كند. واژ ه ي تئاتر معنايي تخصصي تر دارد و سازمان يافته تر است. در تئاتر بايد اصول و ساختار دراماتيك شامل : مقدمه، شخصيت پردازي، گره افكني، بحران، نتيجه گيري و ... رعايت شود تا جذابيت بيشتري نسبت به نمايش داشته و از تأثيرگزاري لازم برخوردار باشد. با اين اوصاف استفاده از عبارت تئاتر دانش آموزي نسبت به نمايش دانش آموزي كامل تر و صحيح تر مي باشد.

2- حداكثر تعداد افراد در نمايش صحنه اي- عروسكي و نمايشنامه خواني چند نفر مي تواند باشد؟
تعداد اعضاي گروه بستگي به نمايشنامه دارد اما بهتر است جهت ساماندهي بهتر و بيشتر گروه در تمامي مراحل آموزشگاه، منطقه و استان، تمركز روي شخصيت هاي اصلي و عوامل لازم باشد. مثلاً نيازي به منشي صحنه، مدير تداركات، دستيار كارگردان، مسئول صدا و ... نمي باشد. توصيه مي كنيم از افراط و تفريط در به كارگيري افراد و تشكيل گروه به شدت پرهيز شود.

3- گاهي اوقات در نمايش هاي صحنه اي از عروسك هم استفاده مي شود، آيا عروسكي محسوب مي شود؟
به اينگونه نمايش ها زنده ي عروسكيمي گويند. در صورت محوريت قرار گرفتن عروسك در نمايش، تئاتر عروسكي محسوب مي شود اما اگر شخصيت هاي اصلي و محوري آن غير عروسك ها باشند، تئاتر صحنه اي خواهد بود.

4- منظور از تئاتر به روش ماوراء بنفش كه در بخشنامه ي مسابقات ممنوع اعلام شده است، چيست؟
تكنيك ماوراء بنفش، براي نمايش هاي عروسكي يا صحنه اي استفاده مي شود. در اين روش از لامپ هاي ماوراء بنفش در صحنه استفاده مي شود و اجسام روي صحنه از جمله عروسك ها به رنگ فسفري هستند. نور فلورسنت رنگ هاي فسفري و سفيد را در تاريكي مطلق بازتاب مي دهد و باعث ديده شدن اجسام مورد نظر مي شود. در اين روش فضاي صحنه بايد كاملاً تاريك بوده و عروسك گردان ها سياه پوش باشند. با توجه به عوارض سوء اعلام شده از طرف پزشكان، به منظور حفظ سلامتي دانش آموزان، استفاده از اين روش بيش از چند دقيقه در نمايش مجاز نمي باشد و بنابر دستورالعمل ابلاغ شده به استان ها گروه هايي كه محدوديت اعلام شده را رعايت نكنند از حضور در رقابت ها حذف خواهند شد.

5- چه كساني از اعضاي گروه هاي تئاتر مي توانند در جشنواره كشوري حضور يابند؟
پيرو بخشنامه هاي ارسالي به استان ها ؛ مربي فني- مربي پرورشي- مدير مدرسه و بازيگران ، اعضاي اصلي گروه نمايشي هستند كه در صورت كسب امتياز لازم مي توانند در جشنواره كشوري حضور يابند.

6- اگر مربي پرورشي يك گروه به دلايلي نتواند به همراه گروه نمايش در جشنواره حضور يابد و به جاي او يكي ديگر از همكاران مدرسه گروه را تا جشنواره همراهي كند، آيا لوح تقدير و هديه ي جشنواره به مربي پرورشي تعلق مي گيرد يا خير؟ اگر گروه نمايش، رتبه ي كشوري نيز كسب كند جايزه اي به مربي داده مي شود و يا اينكه به همكار جايگزين تعلق مي گيرد؟
اگر مربي پرورشي آموزشگاه از ابتداي فعاليت گروه تا مرحله ي استاني گروه نمايش را همراهي و هدايت كرده باشد، چنانچه به دلايل موجه نتواند در مرحله ي دريافت نمايد و اين لوح شامل مربي جايگزين نمي شود. چنانچه گروه رتبه برگزيده كشوري حضور يابد، مي تواند لوح تقدير عمومي جشنواره را با عنوان كشوري كسب كند باز هم لوح تقدير حائز رتبه و جايزه ي آن متعلق به مربي پرورشي آموزشگاه مي باشد اما اگر در جشنواره هديه اي عمومي به دانش آموزان و مربيان داده شود اين هديه، متعلق به مربي جايگزين مي باشد.

7- آيا تعزيه جزء نمايش صحنه اي محسوب مي شود؟
اگر تعزيه به شكل آييني و سنتي باشد و اشخاص از آغاز تا پايان با لباس تعزيه نقش خواني كنند، جزء تئاتر صحنه اي محسوب نمي شود ولي اگر ساختار تئاتري داشته باشد و قسمتي از آن به شكل تعزيه اجرا شود مي تواند در مسابقات تئاتر دانش آموزي شركت نمايد. براي مثال تصور كنيد نمايش به اين شكل شروع مي شود كه دانش آموزان يك مدرسه مي خواهند در ايام محرم در مدرسه تعزيه اجرا كنند، تلاش هاي آن ها، موانعي كه وجود دارد و قسمتي از تعزيه ي مورد نظر مي تواند در قالب يك ساختار نمايشي ارائه شود.

8- با توجه به اينكه رشته هاي نمايش صحنه اي و عروسكي سال هاست در مسابقات دانش آموزي وجود دارد و بسيار جذاب تر از نمايش نامه خواني است، آيا ضرورتي به اضافه شدن نمايش نامه خواني به رشته هاي هنري هست؟ چون اين رشته نسبت به نمايش صحنه اي و عروسكي بسيار آسان تر است و ممكن است آن ها را تحت الشعاع قرار دهد.
رشته نمايش نامه خواني به منظور دست يابي به اهدافي از جمله موارد زير مورد تأييد و تآكيد اداره كل فرهنگي و هنري مي باشد :

1- فراهم ساختن زمينه ي لازم به منظور كشف، شكوفايي و پرورش استعدادهاي نمايشي دانش آموزان

2- پاسخ به نيازها، علايق و رغبت دانش آموزان در فعاليت هاي نمايشي براي آن دسته از افرادي كه علاقمند به نمايشنامه خواني هستند.
3- افزايش سطح كيفي و كمي مطالعه و كتاب خواني دانش آموزان به روش غير مستقيم.
4- تقويت و توسعه فعاليت هاي نمايشي در مناطق و مدارسي كه امكان اجراي نمايش هاي صحنه اي و عروسكي را ندارند.
5- آموزش و تقويت لحن و فن بيان، در دانش آموزان علاقمند به انجام فعاليت هاي نمايشي
6- تربيت گوينده(دوبلر) و مجريان توانمند براي راديو ، تلويزيون و ...
جدا از توجه به اهداف فوق، تصور اينكه فعاليت نمايش نامه خواني كار ساده اي است قابل قبول نيست و اين رشته مهارت ها و توانايي هاي خاص خود را مي طلبد.