آشنايي با برخي از واژه ها و اصطلاحات نمايشي


نمايش نامه : يكي از گونه هاي ادبي است كه براي اجرا و يا خوانش نوشته مي شود. از عناصر مهم آن مي توان رويداد دراماتيك، شخصيت ها، ديالوگ و ... نام برد.


ديالوگ : معناي لغوي آن به معناي گفتگوي بين دو نفر است. در ديالوگ يكي از طرفين موضوعي را بيان مي كند. نفر دوم پاسخ مي دهد و كشمكش ادامه پيدا مي كند تا نتيجه اي حاصل شود.


مونولوگ : ديالوگي بدون مخاطب است. نوعي واگويه هاي دروني شخصيت است. در مونولوگ جدل و بحراني دروني بيان مي شود و به همين دليل انسان خود را به دو نيم تقسيم مي كند: نيمي كه گوينده است و نيمي ديگر مخاطب است .


رويداد دراماتيك : هسته ي مركزي نمايشنامه رويداد دراماتيك و اشخاص بازي اند. رويداد دراماتيك برخورد نيروهاي درون نمايشنامه است، كشمكش مداوم بين اشخاص بازي است. محتواي عاطفي اي كه تماشاگر را تكان مي دهد در اين كشمكش نهفته
است.


صحنه : مكاني است كه شرايط محيطي نمايش را منعكس مي كند. محل و زمان وقوع عمل و عكس العمل هاي بازيگران است. به بيان ديگر، هر اتفاقي در جايي و در زماني خاص اتفاق مي افتد و همين موقعيت زماني و مكاني وقوع حوادث، صحنه را تشكيل مي دهد. هر صحنه طراحي خاص خود را مي طلبد. اگر در طراحي صحنه بتوانيد محل هاي تجمع را به شكل قابل قبولي دور از يكديگر معين كنيد، توانايي صحنه را براي حركت و تصوير سازي از تضاد و كشمكش بين اشخاص بازي بالا مي بريد. قرار دادن اشياء در صحنه به شكل مورب و همين طور طراحي حركات بازيگران به گونه اي كه موازي با خط جلوي صحنه نباشد توانايي ايجاد تنش را در صحنه بالا مي برند. صحنه اولين و مهم ترين ابزار تصوير سازي كارگردان است. بنابر اين در طراحي آن بايد دقت و انعطاف بسيار از خود نشان دهيد. به منزله ي نبضي تپنده، چگونگي جنبش و سرعت اين رشد را در لحظات مختلف تعيين مي كند.